1Những tình huống kéo dài đến bây giờ
Hãy tưởng tượng một đường thẳng bắt đầu từ một thời điểm nào đó trong quá khứ và kéo dài đến tận lúc này. Tình huống chưa kết thúc — bây giờ nó vẫn còn đúng, và có lẽ sẽ còn tiếp tục. Để nói về độ dài của đường thẳng này, tiếng Anh dùng Present Perfect. Hãy hiểu nghĩa của nó là "từ quá khứ cho đến bây giờ".
- ✓
I've lived in this flat for six years. (I moved in six years ago and I still live here.)
- ✓
She's been a teacher since 2015. (She became a teacher in 2015 and she is still a teacher.)
- ✓
We've known each other for ages.
- ✓
My dad has had the same car since I was born.
2For hay since?
For trả lời câu hỏi "Bao lâu?" và theo sau là một khoảng thời gian: một số phút, ngày, năm… Since trả lời câu hỏi "Từ khi nào?" và theo sau là thời điểm tình huống bắt đầu: một ngày, một ngày tháng, một năm, một sự kiện. Một cách kiểm tra đơn giản: nếu bạn có thể đếm được (hai tiếng, ba tuần), hãy dùng for. Nếu đó là một điểm trên lịch hoặc trên đồng hồ, hãy dùng since.
| for + một khoảng thời gian (bao lâu) | since + một mốc bắt đầu (từ khi nào) |
|---|---|
| for ten minutes | since half past two |
| for three days | since Monday |
| for two weeks | since the 4th of May |
| for six months | since March |
| for five years | since 2020 |
| for a long time / for ages | since I was a child |
| for a while | since the summer holidays |
- ✓
I've been here for twenty minutes. = I've been here since ten past four.
- ✓
They've been married for thirty years. = They've been married since 1996.
- ✓
He hasn't eaten anything since breakfast.
- ✓
It hasn't rained for weeks. The garden is so dry.
3Hỏi How long…?
Để hỏi về độ dài của một tình huống vẫn đang tiếp diễn, chúng ta dùng How long + have / has + chủ ngữ + quá khứ phân từ? Câu trả lời có thể dùng for hoặc since, hoặc trong câu trả lời ngắn thì chỉ cần cụm từ chỉ thời gian.
- ✓
How long have you lived in Cardiff? — For about ten years.
- ✓
How long has your brother had his dog? — Since last Christmas.
- ✓
How long have you known Emma? — Since we were at nursery together.
- ✓
How long has she been ill? — For three days.
4Cái bẫy lớn: Present Simple hay Present Perfect?
Người Việt, cũng như người nói tiếng Đức, tiếng Pháp và nhiều thứ tiếng khác, thường nói câu tương đương với "I live here for five years" bằng thì hiện tại, vì tình huống đó bây giờ vẫn đúng. Trong tiếng Việt, động từ còn không thay đổi hình thức: "Tôi sống ở đây năm năm rồi". Tiếng Anh nhìn vấn đề theo cách khác: khi nói bao lâu, chúng ta nhìn lại cả khoảng thời gian từ lúc bắt đầu cho đến bây giờ, nên cần dùng Present Perfect. Present Simple chỉ mô tả tình huống hiện tại, không kèm độ dài thời gian nào.
| Present Simple (bây giờ, không nói độ dài) | Present Perfect (độ dài cho đến bây giờ) |
|---|---|
| I live in Brighton. | I've lived in Brighton for four years. |
| She is a nurse. | She's been a nurse since 2018. |
| They know each other. | They've known each other for ages. |
| We have a cat. | We've had a cat since last spring. |
| He works at the hospital. | He's worked at the hospital for ten years. |
5Since với một mệnh đề quá khứ
Sau since, chúng ta có thể dùng cả một mệnh đề (chủ ngữ + động từ) thay cho một từ chỉ thời gian. Mệnh đề này mô tả thời điểm bắt đầu — một thời điểm đã kết thúc — nên nó ở thì Past Simple. Mệnh đề chính vẫn ở thì Present Perfect.
- ✓
I've loved drawing since I was a little girl.
- ✓
We haven't seen them since they moved to Scotland.
- ✓
He's been much happier since he started his new job.
- ✓
A lot has changed since you left.
6It's … since …
Một cấu trúc hữu ích khác là It's (= It is hoặc It has been) + một khoảng thời gian + since + Past Simple. Nó cho biết đã bao nhiêu thời gian trôi qua kể từ lần cuối cùng một việc gì đó xảy ra. Cấu trúc này thường gặp trong hội thoại, nhất là khi chúng ta cảm thấy đã lâu lắm rồi.
- ✓
It's two years since I saw my cousins. = I haven't seen my cousins for two years.
- ✓
It's been ages since we went to the cinema.
- ✓
It's three weeks since she called me.
- ✓
How long is it since you had a holiday?
| It's … since … | Cùng nghĩa, dùng với for |
|---|---|
| It's a month since I went swimming. | I haven't been swimming for a month. |
| It's years since they visited us. | They haven't visited us for years. |
| It's a long time since he played football. | He hasn't played football for a long time. |
7Câu phủ định: haven't … for / since
Trong câu phủ định, for và since cho biết một việc đã KHÔNG xảy ra trong bao lâu. Khoảng thời gian bắt đầu từ lần cuối cùng việc đó xảy ra và kéo dài đến bây giờ. Những câu này rất tự nhiên khi chúng ta nói về những điều mình nhớ hoặc nên làm lại.
- ✓
I haven't eaten meat for two years. I'm a vegetarian now.
- ✓
We haven't had a holiday since last August.
- ✓
My grandad hasn't driven since his accident.
- ✓
You haven't changed at all since school!
8For với Past Simple: những khoảng thời gian đã kết thúc
Hãy cẩn thận: for không chỉ dùng với Present Perfect. Nếu cả khoảng thời gian đã kết thúc — nó bắt đầu và kết thúc trong quá khứ — chúng ta dùng for với Past Simple. Hãy tự hỏi: bây giờ điều đó có còn đúng không? Nếu có, hãy dùng Present Perfect. Nếu không, hãy dùng Past Simple. Since thì khác: nó luôn nối một thời điểm trong quá khứ với hiện tại, nên động từ chính thường ở thì Present Perfect.
| Vẫn còn đúng → Present Perfect | Đã kết thúc → Past Simple |
|---|---|
| I've lived in York for three years. (Bây giờ tôi vẫn sống ở đó.) | I lived in York for three years. (Bây giờ tôi sống ở Bath.) |
| She's played in the band for a year. | She played in the band for a year, then she left. |
| We've waited for an hour. (Chúng tôi vẫn đang đợi.) | We waited for an hour, and then the bus came. |