1Ogólna zasada: spojrzenie wstecz czy w przód
W przypadku wielu z tych czasowników pomaga pewien schemat. Forma -ing często patrzy wstecz: czynność już się wydarzyła albo już trwa. Bezokolicznik z to często patrzy w przód: czynność nastąpi później albo jest celem lub zamiarem. Nie wyjaśnia to każdego czasownika, ale to świetny punkt wyjścia. Po polsku tę różnicę często oddajemy różnymi konstrukcjami: „pamiętam, że zamknąłem” (wstecz) i „pamiętaj, żeby zamknąć” (w przód).
Przegląd
| Czasownik | + -ing | + bezokolicznik z to |
|---|---|---|
| remember | przypominać sobie dawną czynność | nie zapomnieć wykonać zadania |
| forget | zapomnieć o czymś, co się zrobiło | nie zrobić czegoś, bo się o tym nie pomyślało |
| stop | przestać coś robić | zatrzymać się, żeby zrobić coś innego |
| try | spróbować dla eksperymentu, żeby zobaczyć, co się stanie | starać się, usiłować (często coś trudnego) |
| regret | żałować czegoś, co się zrobiło | z przykrością przekazywać złą wiadomość (formalnie) |
| go on | kontynuować tę samą czynność | przejść do nowej czynności |
| mean | oznaczać, wiązać się z czymś / skutkować | mieć zamiar |
| need | wymagać zrobienia (znaczenie bierne) | ktoś musi to zrobić |
2Remember i forget
Przy remember i forget forma -ing odnosi się do wspomnienia czegoś, co wydarzyło się wcześniej. Bezokolicznik z to odnosi się do zadania lub obowiązku: najpierw pamiętasz (albo zapominasz), potem wykonujesz (albo nie wykonujesz) czynność. Forget + -ing występuje głównie w zdaniach przeczących: I'll never forget…
| + -ing: wspomnienie przeszłości | + to: zadanie (najpierw pamiętasz, potem działasz) |
|---|---|
| I remember locking the door. (Zamknąłem je i pamiętam to.) | Remember to lock the door! (Nie zapomnij — zrób to.) |
| I'll never forget seeing the Northern Lights. | I forgot to send the email. (Więc go nie wysłałem.) |
| Do you remember meeting my brother at the wedding? | Did you remember to buy milk? |
- ✓
I definitely remember switching off the oven before we left.
- ✓
Please remember to water the plants while we're on holiday.
- ✓
She'll never forget winning her first medal.
- ✓
Sorry, I forgot to call you yesterday.
- ✗
I remember to visit my grandparents' farm as a child.
Wspomnienie → I remember visiting…
3Stop
Stop + -ing znaczy, że kończysz jakąś czynność — już jej nie wykonujesz („przestać coś robić”). Stop + bezokolicznik z to znaczy, że przerywasz jedną czynność (często chodzenie, jazdę lub pracę), aby zrobić coś innego: bezokolicznik z to wyraża cel („zatrzymać się, żeby…”).
| stop + -ing: już tego nie robić | stop + to: zatrzymać się, żeby to zrobić |
|---|---|
| He stopped eating chocolate last year. (Teraz już jej nie je.) | He stopped to eat a chocolate bar. (Zatrzymał się, żeby go zjeść.) |
| Stop talking, please — the film's starting. | We stopped to talk to an old friend in the street. |
| I've stopped drinking coffee in the evening. | We stopped at a service station to get some coffee. |
- ✓
It has finally stopped raining.
- ✓
Halfway up the hill, we stopped to admire the view.
- ✓
The baby stopped crying as soon as she saw her mum.
- ✗
I stopped to eat sweets because they're bad for my teeth.
Już tego nie robię → I stopped eating sweets.
4Try
Try + bezokolicznik z to znaczy, że starasz się zrobić coś trudnego — może ci się uda, a może nie („usiłować”). Try + -ing znaczy, że robisz coś na próbę, jako eksperyment, żeby sprawdzić, czy to rozwiąże problem albo da dobry wynik. Sama czynność jest łatwa; pytanie brzmi, czy zadziała.
| try + to: starać się | try + -ing: eksperyment |
|---|---|
| I tried to open the window, but it was stuck. | It's hot in here. Try opening the window. (Może to pomoże.) |
| She tried to stay awake, but she fell asleep. | If you can't sleep, try drinking warm milk. |
| I'm trying to learn 20 new words a day. | Have you tried turning it off and on again? |
- ✓
He tried to lift the box, but it was far too heavy.
- ✓
My laptop was really slow, so I tried deleting some old files — and it worked!
- ✓
Please try to be on time tomorrow.
- ✓
If the cake is too dry, try adding a little more butter.
5Regret
Regret + -ing (albo regret + having + past participle) znaczy, że żałujesz czegoś, co zrobiłeś — albo czego nie zrobiłeś — w przeszłości. Regret + bezokolicznik z to to formalny sposób przekazywania złych wiadomości, zwykle z czasownikami takimi jak say, inform, tell i announce (po polsku: „z przykrością informujemy”). Jest częsty w oficjalnych listach i komunikatach.
| regret + -ing: żal z powodu przeszłości | regret + to: przykro mi przekazać złą wiadomość |
|---|---|
| I regret leaving school at sixteen. | We regret to inform you that your application has been unsuccessful. |
| She regrets not learning to swim when she was young. | I regret to say that the concert has been cancelled. |
| Do you regret moving to the countryside? | The company regrets to announce the closure of its Leeds office. |
- ✓
I don't regret spending all my savings on that trip — it was amazing.
- ✓
He deeply regrets not saying goodbye to her.
- ✓
We regret to tell you that the flight to Glasgow is delayed.
6Go on
Go on + -ing znaczy kontynuować tę samą czynność (= carry on, keep). Go on + bezokolicznik z to znaczy przejść dalej i zrobić coś nowego, kolejną rzecz w jakimś ciągu — w wystąpieniu, na lekcji albo w czyimś życiu.
| go on + -ing: kontynuować tę samą czynność | go on + to: potem zrobić coś nowego |
|---|---|
| She went on talking even though nobody was listening. | After the introduction, she went on to talk about climate change. |
| Don't stop — go on reading! | He started as a waiter and went on to become a famous chef. |
- ✓
The rain went on falling all night.
- ✓
After school she went on to study medicine at Cambridge.
- ✓
The teacher explained the past perfect and then went on to give us some examples.
7Mean i need
Mean + bezokolicznik z to znaczy „mieć zamiar”: I didn't mean to upset you. Mean + -ing znaczy „wiązać się z czymś” lub „skutkować czymś”: A new job will mean moving to another city. Need + bezokolicznik z to ma zwykłe znaczenie: ktoś musi coś zrobić. Need + -ing ma znaczenie bierne (= trzeba to zrobić) i jest częste w brytyjskim angielskim w odniesieniu do rzeczy starych, brudnych lub zepsutych.
| Czasownik | + -ing | + bezokolicznik z to |
|---|---|---|
| mean | Getting fit means eating well and exercising. (wiąże się z czymś) | Sorry, I didn't mean to break your mug. (mieć zamiar) |
| mean | Missing the train meant waiting an hour for the next one. (skutkować) | I've been meaning to call you for weeks. (zamierzać) |
| need | The car needs washing. (= needs to be washed) | I need to wash the car. (Muszę to zrobić.) |
| need | Your hair needs cutting. (= to be cut) | You need to cut your hair. |
- ✓
This shirt needs ironing before the interview.
- ✓
We need to leave at seven to catch the train.
- ✓
Being a vet means working at weekends sometimes.
- ✓
I meant to tell you about the party, but I forgot.
- ✗
The windows need to clean.
Znaczenie bierne → The windows need cleaning / need to be cleaned.
8Like, love, hate i prefer: niewielka różnica
Przy like, love, hate i prefer różnica między -ing a to jest niewielka i w wielu zdaniach obie formy są w porządku: I love swimming / I love to swim. W brytyjskim angielskim -ing jest częstsze, gdy mówimy ogólnie o przyjemności, a to często stosuje się do nawyków lub wyborów, które uważamy za rozsądne, nawet jeśli nie sprawiają nam przyjemności. Ale po would like / would love / would hate / would prefer zawsze używamy bezokolicznika z to.
| Forma | Przykład | Znaczenie |
|---|---|---|
| like + -ing | I like cooking. | Sprawia mi to przyjemność. |
| like + to | I like to get to the airport early. | Uważam, że to dobry pomysł (niekoniecznie sprawia mi to przyjemność). |
| would like + to | I'd like to try that new restaurant. | życzenie dotyczące konkretnej sytuacji |
| hate + -ing / to | I hate getting up early. / I hate to bother you, but… | prawie to samo; „hate to” to grzeczny wstęp przed prośbą |
- ✓
We love going to the theatre.
- ✓
I prefer to pay by card, if that's OK.
- ✓
Would you like to come with us?
- ✗
Would you like coming with us?
would like → zawsze to: Would you like to come…?