Eenglish-tests.com
B2

Thói quen ở hiện tại và quá khứ

Present Simple và used to là những cách cơ bản để nói về thói quen, nhưng tiếng Anh còn có nhiều cách khác nữa. Chúng ta có thể dùng will để mô tả cách cư xử điển hình (She'll sit there for hours), be always + -ing để phàn nàn về những thói quen gây khó chịu (He's always losing his keys), tend to để nói về những xu hướng chung (I tend to wake up early), và keep + -ing cho những việc cứ lặp đi lặp lại (I keep forgetting her name). Với quá khứ, chúng ta có used to, would, was always + -ing và would được nhấn mạnh để phê phán. Trong bài này, bạn sẽ học mỗi dạng bổ sung ý nghĩa gì, sắc thái của nó ra sao — trung tính, bực bội hay trìu mến — và những lỗi cần tránh.

1Nói về thói quen: bức tranh tổng thể

Trước tiên, hãy ôn lại nhanh: cách trung tính để mô tả một thói quen ở hiện tại là Present Simple, thường kèm một trạng từ chỉ tần suất (I usually cycle to work). Ở trình độ B2, chúng ta bổ sung những dạng nói được nhiều hơn là sự thật đơn thuần: cách cư xử đó có điển hình cho người ấy không, nó có làm chúng ta khó chịu không, hay đó chỉ là một xu hướng chung. Chọn đúng dạng giúp bạn thể hiện thái độ của mình mà không cần nói "điều đó làm tôi khó chịu" hay "đúng là tính anh ấy".

DạngBổ sung ý nghĩa gìVí dụ
Present Simplemột sự thật trung tínhHe checks his emails every hour.
will + động từ nguyên mẫucách cư xử điển hình, có thể đoán trướcHe'll check his emails every hour.
be always + -ingthường gây khó chịu, xảy ra "quá thường xuyên"He's always checking his emails!
tend to + động từ nguyên mẫumột xu hướng chung, nhẹ nhàng hơnHe tends to check his emails a lot.
keep (on) + -inglặp đi lặp lại nhiều lầnHe keeps checking his emails.

Quá khứ

DạngBổ sung ý nghĩa gìVí dụ
Past Simplemột sự thật trung tínhMy dad sang in the car.
used to + động từ nguyên mẫumột thói quen hoặc trạng thái trong quá khứ, nay không còn đúngMy dad used to sing in the car.
would + động từ nguyên mẫunhững hành động lặp lại trong quá khứ, trong ký ứcMy dad would sing in the car.
was always + -ingmột thói quen trong quá khứ gây khó chịu (hoặc buồn cười)My dad was always singing in the car.
WOULD được nhấn mạnhphê phán: đúng là tính của người đóOf course he sang. He WOULD!

2Will chỉ cách cư xử điển hình

subject + will ('ll) + base verb = this is what usually / typically happens

Will không chỉ dùng cho tương lai. Chúng ta còn dùng nó để mô tả cách cư xử đặc trưng: những việc mà con người (hoặc con vật, hoặc máy móc) thường làm, đến mức bạn có thể đoán trước được. Nó thường vẽ nên một bức chân dung về người đó: She'll sit there for hours có nghĩa là "cô ấy là kiểu người như thế". Cách dùng này rất phổ biến với những cụm như for hours, sometimes, often, if…, whenever…. Dạng rút gọn 'll là bình thường khi nói.

  • ✓

    My grandma will sit in the garden for hours, just reading.

  • ✓

    If you give him a problem, Tariq will always find a clever solution.

  • ✓

    Our dog'll bark at anyone who walks past the window.

  • ✓

    Sometimes a student will ask a question that the teacher can't answer.

  • ✓

    A cat will usually land on its feet.

Hãy so sánh với Present Simple. She sits in the garden every afternoon chỉ là một sự thật đơn thuần về nếp sinh hoạt của cô ấy. She'll sit in the garden for hours mô tả tính cách của cô ấy: nó vẽ nên một hình ảnh và thường nghe ấm áp, thích thú hoặc hơi ngạc nhiên.

3Won't và will được nhấn mạnh

Dạng phủ định won't thường có nghĩa là không chịu — hết lần này đến lần khác. Nó dùng được cho người và, thật bất ngờ, cả cho đồ vật: một cánh cửa, một chiếc ô tô, một chiếc máy tính.

  • ✓

    My little brother won't eat anything green.

  • ✓

    The car won't start. I think the battery is flat.

  • ✓

    This window won't open — it's stuck.

  • ✓

    She won't listen to anyone's advice.

Khi will được nhấn mạnh và không rút gọn (chúng ta nói WILL, không bao giờ nói 'll), nó phê phán một thói quen làm chúng ta khó chịu. Người nói muốn nói rằng: "lúc nào anh ấy cũng làm thế, dù biết là điều đó làm tôi khó chịu".

  • ✓

    He WILL leave his wet towels on the bathroom floor!

  • ✓

    She WILL keep interrupting when I'm on the phone.

  • ✓

    If you WILL stay up so late, of course you're tired in the morning.

    = nếu bạn cứ nhất định thức khuya

4Always, forever, constantly + -ing: những thói quen gây khó chịu

subject + am / is / are + always / forever / constantly + -ing

Thì Present Continuous với always, forever, constantly hoặc continually mô tả một thói quen xảy ra "quá thường xuyên" — thường là một thói quen làm người nói bực mình. Dạng tiếp diễn khiến hành động có vẻ như lúc nào cũng đang diễn ra. Hãy so sánh với always + Present Simple, vốn chỉ là một sự thật trung tính về tần suất.

always + Present Simple (trung tính)be always + -ing (bực mình)
He always loses at chess.He's always losing his keys!
She always phones her mum on Sundays.She's forever phoning me at midnight.
They always ask a question at the end.They're constantly asking for more money.
  • ✓

    You're always leaving the lights on in the kitchen.

  • ✓

    My flatmate is forever borrowing my charger without asking.

  • ✓

    Our neighbours are constantly complaining about the noise.

  • ✓

    My grandad is always telling jokes — everyone loves him.

    Đôi khi thái độ là trìu mến chứ không phải bực mình.

Trật tự từ: trạng từ đứng giữa be và dạng -ing. Khi nói, trạng từ thường được nhấn mạnh: She's ALWAYS borrowing my things.

5Tend to và have a tendency to

subject + tend to + base verb / subject + have a tendency to + base verb

Tend to mô tả điều thường xảy ra hoặc điều nói chung là đúng, nhưng nó nhẹ nhàng hơn và ít tuyệt đối hơn Present Simple. Cấu trúc này rất hữu ích khi bạn muốn khái quát một cách lịch sự, chẳng hạn về các nhóm người, hoặc khi nói về thói quen của chính mình mà không muốn nghe quá khẳng định. Nó là một động từ bình thường, nên nó thay đổi hình thức: I tend to, she tends to, we tended to (quá khứ). Trong tiếng Việt, ý này gần với "thường hay…", "có xu hướng…".

  • ✓

    I tend to wake up early, even at the weekend.

  • ✓

    British people tend to talk about the weather a lot.

  • ✓

    Prices tend to go up before Christmas.

  • ✓

    As a child, I tended to be quite shy with new people.

Có hai dạng phủ định. Don't tend to thông dụng hơn khi nói; tend not to trang trọng hơn một chút. Cả hai đều đúng.

Phủ địnhVí dụ
don't / doesn't tend toI don't tend to eat breakfast during the week.
tend not toYoung children tend not to notice small changes.
Câu hỏiDo you tend to work late?

Have a tendency to có cùng nghĩa, nhưng trang trọng hơn và thường được dùng cho những điểm yếu hoặc vấn đề: He has a tendency to talk too fast when he's nervous. This old laptop has a tendency to overheat.

6Keep (on) + -ing: lặp đi lặp lại

subject + keep / keep on + -ing

Keep + -ing có nghĩa là một việc xảy ra lặp đi lặp lại, hoặc cứ tiếp diễn. Nó thường cho thấy người nói bực mình hoặc ngạc nhiên, hoặc người đó không thể dừng việc ấy lại: I keep forgetting her name (việc đó cứ xảy ra mãi, và tôi không muốn thế). Keep on + -ing có cùng nghĩa nhưng nghe mạnh hơn và nhiều cảm xúc hơn một chút. Keep là một động từ bình thường, nên nó dùng được ở mọi thì: kept, has kept, will keep. Trong tiếng Việt, ý này gần với "cứ… mãi".

  • ✓

    I keep making the same mistake in my essays.

  • ✓

    Why do you keep looking at your watch?

  • ✓

    The printer keeps jamming. Can someone have a look at it?

  • ✓

    He kept on asking me the same question, so in the end I told him.

  • ✓

    My phone kept ringing all through the meeting.

7Thói quen trong quá khứ: used to và would (ôn lại)

Bạn đã học used to và would ở trình độ B1, nên đây chỉ là phần nhắc lại ngắn. Used to + động từ nguyên mẫu dùng cho những thói quen và trạng thái trong quá khứ mà nay không còn đúng: I used to live in Kyiv. Would + động từ nguyên mẫu dùng cho những hành động lặp lại trong quá khứ, đặc biệt trong truyện kể và ký ức — không bao giờ dùng cho trạng thái: Every summer we would go to the seaside. ✗ I would have a dog → ✓ I used to have a dog.

Ở trình độ B2, hãy chú ý cách would hoạt động giống như will nhưng ở quá khứ. Cũng như will mô tả cách cư xử điển hình ở hiện tại (She'll sit there for hours), would mô tả cách cư xử điển hình trong quá khứ, thường với sắc thái ấm áp, hoài niệm. Nó thường cần có một khung thời gian trước — used to hoặc một cụm như when I was a child — rồi sau đó mới tiếp tục với would.

Hiện tại: willQuá khứ: would
Grandma will sit in the garden for hours.Grandma would sit in the garden for hours.
Our dog will bark at the postman.Our old dog would bark at the postman.
He won't eat vegetables.As a child, he wouldn't eat vegetables.
  • ✓

    When I was little, we used to spend weekends at the lake. My dad would get up at dawn to go fishing, and my sister and I would build dams in the stream.

  • ✓

    At university, Chen wouldn't go to bed before two in the morning.

8Was always + -ing và kept + -ing: những thói quen gây khó chịu trong quá khứ

subject + was / were + always / forever / constantly + -ing

Để phàn nàn về một thói quen trong quá khứ, chúng ta dùng cấu trúc giống như ở hiện tại, nhưng ở thì Past Continuous: was / were + always (forever, constantly) + -ing. Kept (on) + -ing là một cách thông dụng khác để nói rằng một việc đã xảy ra lặp đi lặp lại.

  • ✓

    My older brother was always borrowing my clothes without asking.

  • ✓

    Our old car was forever breaking down on the motorway.

  • ✓

    In my first job, my manager was constantly changing the deadlines.

  • ✓

    The neighbours' dog kept on barking all night.

  • ✓

    I kept getting lost in the new building during my first week.

Thói quen trung tính trong quá khứThói quen gây khó chịu trong quá khứ
My sister used to borrow my clothes.My sister was always borrowing my clothes!
The bus was often late.The bus was forever running late.
He would interrupt me.He kept interrupting me.

9Would được nhấn mạnh: "He WOULD say that!"

Khi would được nhấn mạnh (và không bao giờ rút gọn thành 'd), nó phê phán một người vì đã làm điều đúng là tính của họ. Nó có nghĩa là: đó chính xác là điều tôi đã đoán trước ở anh ta, đúng là cái tính đó. Nó thường xuất hiện trong những câu đáp ngắn, và có thể chỉ một hành động đơn lẻ chứ không chỉ một thói quen — vì người nói coi hành động đó là một phần tính cách của người kia.

  • ✓

    Ben says the referee was unfair. — Well, he WOULD say that, wouldn't he? His team lost.

  • ✓

    Lena forgot my birthday again. — She WOULD! She forgets everyone's.

  • ✓

    It WOULD rain on the day of our picnic!

    Sự việc cũng có thể "điển hình": tất nhiên là trời mưa, số chúng ta là vậy mà.

Hiện tại (will được nhấn mạnh)Quá khứ (would được nhấn mạnh)
He WILL leave the door open!He WOULD leave the door open, wouldn't he?
She WILL keep phoning me.She WOULD keep phoning me, even at work.

10Chọn đúng dạng

Hầu hết các dạng này đều có thể dùng đúng ngữ pháp trong cùng một câu, nên việc lựa chọn phụ thuộc vào điều bạn muốn nói. Hãy tự hỏi: Đó có phải là một sự thật đơn thuần không? Đó có phải là điều điển hình ở người đó không? Nó có làm tôi khó chịu không? Tôi có đang khái quát một cách thận trọng không? Điều đó bây giờ còn đúng không?

Điều bạn muốn nóiHiện tạiQuá khứ
Chỉ là sự thậtShe reads before bed.She read / used to read before bed.
Đúng là tính cô ấyShe'll read for hours.She would read for hours.
Điều đó làm tôi khó chịuShe's always reading at the table!She was always reading at the table!
Việc đó cứ lặp đi lặp lạiShe keeps reading my messages.She kept reading my messages.
Một sự khái quát thận trọngShe tends to read before bed.She tended to read before bed.
Phê phán: đúng là cái tính đó!She WILL read my messages!She WOULD read my messages!

11Những lỗi điển hình

Thói quen ở hiện tại và quá khứ: bài kiểm tra

Bài kiểm tra bằng tiếng Anh: như vậy bạn được luyện tiếng Anh.

GameFix the mistake: Present and past habitsFind the mistake in each sentence and choose the right word.Play →

Bài học này có ích không? Hãy chia sẻ với bạn bè hoặc với lớp của bạn.