Eenglish-tests.com
A1

Cümlede kelime sırası

İngilizcede kelimelerin sırası çok önemlidir, çünkü kimin ne yaptığını sıra gösterir. "The dog sees the cat" ve "The cat sees the dog" cümlelerinde aynı kelimeler vardır, ama anlamları farklıdır. Temel sıra özne + fiil + nesne şeklindedir ve çoğu cümlede bu sırayı değiştirmeyiz. Türkçede fiil genellikle cümlenin sonuna gelir (Ben pizza severim), İngilizcede ise fiil öznenin hemen arkasından gelir: I like pizza. Bu derste özneyi, fiili, nesneyi, sıfatları, yer ve zaman ifadelerini, always ve never gibi zarfları nereye koyacağınızı öğreneceksiniz.

1Özne + fiil + nesne

Özne, işi yapan kişi ya da şeydir. En başta gelir. Fiil eylemi (ya da durumu) gösterir ve öznenin hemen arkasından gelir. Nesne ise eylemden etkilenen kişi ya da şeydir ve fiilden sonra gelir. Türkçede bu öğelerin yerini değiştirebiliriz (Kediyi köpek gördü), çünkü ekler görevi gösterir. İngilizcede bu mümkün değildir: anlamı kelimelerin yeri belirler.

subject + verb + object
ÖzneFiilNesne
Ilikepizza.
My brotherplaysthe guitar.
WewatchTV in the evening.
Saraspeaksthree languages.
The childrenlovetheir teacher.
  • ✓

    The dog sees the cat.

    Eylemi köpek yapıyor.

  • ✓

    The cat sees the dog.

    Şimdi eylemi kedi yapıyor. Anlam değişti!

  • ✗

    Pizza I like.

    Nesne başa gelemez.

  • ✗

    I pizza like.

    Fiil nesneden önce gelir. Türkçedeki gibi fiili sona koymayın.

Bazı fiiller nesne istemez: I sleep. She works. The baby is crying. Bu durumda cümle yalnızca özne + fiil, ya da özne + fiil + başka bir bilgiden oluşur (She works in a bank).

2İngilizcede özne şarttır

Türkçede özneyi çoğu zaman söylemeyiz, çünkü fiilin eki kimin yaptığını gösterir ("Geliyorum", "Evde"). İngilizcede ise neredeyse her cümlenin bir öznesi olmalıdır. Hava durumu, saat, günler ve mesafe söz konusu olduğunda gerçek bir kişi ya da şey yoktur; bu yüzden "boş" bir özne olarak it kullanırız ("Yağmur yağıyor" → It is raining).

DurumÖrnek
hava durumuIt is raining. It's cold today.
saatIt's seven o'clock.
günler ve tarihlerIt's Monday. It's the 3rd of June.
mesafeIt's two kilometres to the station.
bir durum hakkında görüşlerIt's nice to meet you. It's easy.
  • ✗

    Is raining.

    Özne yok.

  • ✓

    It is raining.

  • ✗

    Is a big city.

    Hangi şehir? Bir özne gerekir.

  • ✓

    It is a big city. / London is a big city.

  • ✗

    Where is Tom? — Is at home.

  • ✓

    Where is Tom? — He is at home.

3Sıfatlar: isimden önce ya da be fiilinden sonra

Sıfatlar isimleri niteler: big, old, beautiful, red. İngilizcede sıfatın iki olağan yeri vardır. Ya ismin önüne gelir (a red car), ya da be fiilinin arkasına gelir (The car is red). Sıfat asla ismin arkasına gelmez. Türkçede de sıfat ismin önüne gelir (kırmızı bir araba), bu yüzden bu kural size tanıdık gelecektir.

İsimden önceBe fiilinden sonra
a big houseThe house is big.
an old manHe is old.
cold waterThe water is cold.
a beautiful cityParis is beautiful.
happy childrenThe children are happy.

4Sıfatların çoğul biçimi yoktur

Bazı dillerde sıfat, çoğul isimlerle ya da eril ve dişil isimlerle birlikte değişir. İngilizcede sıfat asla değişmez: bir şey için de birçok şey için de, bir erkek için de bir kadın için de aynıdır. Türkçede de "yeni kitaplar" deriz, "yeniler kitaplar" demeyiz. Çoğul -s ekini yalnızca isim alır.

Bir taneBirçok
a new booktwo new books
a small dogthree small dogs
an expensive carexpensive cars
He is tall.They are tall.

5Very + sıfat

Very ("çok") bir sıfatın anlamını güçlendirir. Her zaman doğrudan sıfatın önüne gelir: very + sıfat. Arkasında bir isim varsa sıra şöyledir: a/an + very + sıfat + isim. Very'yi bir fiille kullanmayız: fiiller için cümlenin sonunda very much kullanırız. Türkçede "Futbolu çok severim" deriz, ama İngilizcede ✗ I very like football denmez.

(a / an) + very + adjective (+ noun)
  • ✓

    The film is very good.

  • ✓

    It's a very small flat.

  • ✓

    She's a very good cook.

  • ✓

    I'm very hungry. Let's eat!

  • ✗

    It is good very.

    very sıfattan önce gelir.

  • ✗

    I very like football.

    Fiille: I like football very much.

6Önce yer, sonra zaman

Bir cümlenin sonunda çoğu zaman bir yer (nerede?) ve bir zaman (ne zaman?) ifadesi bulunur. Olağan sıra şudur: fiil + nesne + yer + zaman. Kolay bir hatırlama yolu: önce nerede, sonra ne zaman. Türkçede genellikle önce zamanı söyleriz (Her gün okula giderim), İngilizcede ise sıra tersidir: I go to school every day. Zaman ifadesi cümlenin en başına da gelebilir, ama fiil ile nesnenin arasına giremez.

subject + verb (+ object) + place + time
Özne + fiil (+ nesne)YerZaman
I goto schoolevery day.
We have lunchat homeon Sundays.
She meets her friendsin the parkafter school.
They play footballin the gardenat the weekend.
  • ✗

    I go every day to school.

    Önce yer, sonra zaman.

  • ✓

    I go to school every day.

  • ✓

    Every day I go to school.

    Zamanın başa gelmesi de doğrudur.

  • ✗

    I every day go to school.

    Zaman ifadesi özne ile fiilin arasına girmez.

7Sıklık zarfları: always, usually, never

Sıklık zarfları bir şeyin ne sıklıkla olduğunu söyler: always (her zaman), usually (genellikle), often (sık sık), sometimes (bazen), rarely (nadiren), never (asla). Yerleri fiile bağlıdır. Normal bir fiilin önüne gelirler (I always get up early), ama be fiilinin arkasına gelirler (I am always tired).

Normal fiille: fiilden önceBe ile: be'den sonra
I always walk to work.I'm always on time.
She usually has tea.She's usually at home in the evening.
We often eat pasta.We're often busy.
They never watch TV.They're never late.

Do/does ile kurulan olumsuz cümlelerde ve sorularda zarf, asıl fiilin önüne gelir: I don't often go out. Do you usually walk to school? Sometimes özeldir: cümlenin başına ya da sonuna da gelebilir: Sometimes I cook. I cook sometimes.

8Olumsuz cümleler

Olumsuz bir cümlede not kelimesi (ya da n't) be fiilinden ya da do ve does yardımcı fiillerinden sonra gelir. Do/does'tan sonra asıl fiil, yalın hâliyle gelir. Cümlenin geri kalanı olağan sırasını korur. Türkçede olumsuzluk fiile eklenen bir ekle yapılır (sevmiyorum), İngilizcede ise ayrı bir kelimeyle.

FiilOlumsuz cümlede sıraÖrnek
beözne + am / is / are + notShe isn't at home.
diğer fiillerözne + do / does + not + fiilI don't like fish.
diğer fiiller (he, she, it)özne + does + not + fiilHe doesn't drive a car.

9Sorular: sıra değişir

Sorularda sıra olumlu cümlelerden farklıdır. Be ile fiili öznenin önüne alırız: You are tired → Are you tired? Diğer fiillerde öznenin önüne do ya da does koyarız, asıl fiil ise öznenin arkasında kalır. Soru kelimesi (what, where, when…) en başa gelir. Türkçede soruyu çoğu zaman "mı/mi" ekiyle yaparız ve sıra değişmez; İngilizcede ise sıra değişir.

TürSoruda sıraÖrnek
be: evet/hayır sorusube + özne + …?Is she a teacher?
be: wh- sorususoru kelimesi + be + özne?Where is she?
diğer fiiller: evet/hayır sorusudo / does + özne + fiil?Do you like tea?
diğer fiiller: wh- sorususoru kelimesi + do / does + özne + fiil?What does he eat?

10Adım adım cümle kurmak

Bir cümle kuralım ve her seferinde bir öğe ekleyelim. Her yeni öğenin kendi yerine nasıl gittiğine bakın. Özne ve fiil baştadır ve bir arada kalır; sıfat isminin önüne gelir; sıklık zarfı fiilden önce gelir; yer ve zaman sona gelir.

AdımCümle
özne + fiilMy sister drinks.
+ nesneMy sister drinks coffee.
+ sıfatMy sister drinks black coffee.
+ sıklık zarfıMy sister always drinks black coffee.
+ yerMy sister always drinks black coffee at work.
+ zamanMy sister always drinks black coffee at work in the morning.

Aynı cümlenin olumsuz ve soru biçimi

BiçimCümle
olumsuzMy sister doesn't drink black coffee at work.
evet/hayır sorusuDoes your sister drink black coffee at work?
wh- sorusuWhat does your sister drink at work?

Cümlede kelime sırası: testler

Testler İngilizce: böylece İngilizce pratik yaparsınız.

GameFix the mistake: Word order in sentencesFind the mistake in each sentence and choose the right word.Play →

Bu ders işinize yaradı mı? Bir arkadaşınızla ya da sınıfınızla paylaşın.